Cultuur
Uit Achterhoeks
Veel inwoners van de Achterhoek spreken nog hun eigen streektaal een variant van het Nedersakisch: het Achterhoeks, ook wel plat genoemd. Inwoners met Nedersaksisch als enige taal beginnen zeldzaam te worden. De meeste mensen zijn tegenwoordig tweetalig opgevoed, vaak met Nedersaksisch thuis en Nederlands op school. Mede door immigratie uit en bestuur vanuit het westen heeft het Nederlands veel invloed op het Achterhoekse dialect. Veel oude woorden zijn vergeten en vervangen door van het Nederlands afgeleide varianten.
Een typisch Oost-Nederlands gebruik wat men in de Achterhoek terugvindt is de burenhulp, het noaberschap. Naoberschap zijn de gezamenlijke noabers (buren) in een kleine sociale, overwegend agrarische gemeenschap. Binnen de noaberschap geldt de noaberplicht. Dit houdt in een verplichting, de noabers (in een ruime zin des woords) bij te staan in raad en daad indien dat nodig is.
Vanouds was het een heel ruime en intensieve vorm van burenhulp, die onontbeerlijk was voor de bewoners van boerderijen en in dorpen die niet kunnen rekenen op goede openbare voorzieningen. Het is vooral een begrip dat bekend is in de Achterhoek, Twente en andere delen van Overijssel, in Drenthe, maar is evenzeer in het westen van Duitsland te vinden (Grafschaft Bentheim en omgeving).
Kerkelijk kenmerkt de Achterhoek zich door een sterke afwisseling van protestantse en katholieke dorpen (met de mate van onkerkelijkheid is geen rekening gehouden). In het midden is van zuidoost naar noordwest een baan van Dinxperlo, via Varsseveld, Zelhem naar Hengelo aan te wijzen van dorpen met vooral een protestante signatuur, terwijl in de Oost-Achterhoek, alsmede in het zuidwestelijk gedeelte, de dorpen van oudsher in meerderheid als overwegend katholiek zijn aan te duiden.
In de Achterhoek is er ook een stukje van Frankrijk te vinden. De Achterhoek heeft namelijk maar liefs twaalf wijngaarden. Tijdens uw fiets- of wandeltocht zult u er ongetwijfeld één tegenkomen. Stap even van uw fiets af en laat u verrassen door de heerlijke smaak van de Achterhoekse wijn.
Musea in de Achterhoek
Achterhoeks Museum 1940-1945
In het Achterhoeks museum 1940-1945 vindt u alles voer de 2e wereldoorlog, uniformen van de Nederlandse, Duitse en Geallieerde strijdkrachten, gebruiksvoorwerpen en uitrusting van soldaten. Ook is er een winkeltje en mobilisatiecafe uit de oorlogstijd. Het Achterhoeks Museum is een bezoek meer dan waard.
Brandweer en stormramp museum
In Borculo vindt u één van de twee Brandweermusea in Nederland. Dit Brandweer- en Stormramp Museum is opgericht door de Vrijwillige Brandweer te Borculo. Het museum is in bezit van veel brandweermaterieel dat in vroegere dagen behoorde tot de uitrusting van menig brandweerkorps. Ook kunt u een rondrit maken in een brandweerauto.
Openbaar Vervoer museum
Het Openbaar Vervoer Museum bestaat uit waardevolle, veelal antieke, modellen op het gebied van trein-, tram- en busvervoer. Hiermee geeft het museum goed en volledig beeld van de veranderingen die het openbaar vervoer heeft doorgemaakt. Ook vind u in het museum uniformen van conductoren, petten, kaartjes, dienstregelingen en foto's. Het museum heeft veel aandacht voor het openbaar vervoer in de provincie Gelderland.
Deze pagina is gebaseerd op het auteursrechtelijk beschermde Wikipedia-artikel;Achterhoek het is vrijgegeven onder de GNU Free Documentation License